Nabucco'da İran krizi

Nabucco'da İran krizi

 

 

Hazar doğal gazını Avrupa’ya taşıyacak Nabucco Projesi anlaşması resmen imzalandı. Başbakan Erdoğan, İran’ın da katılımcı olabileceği mesajını verirken, ABD bu öneriye karşı çıktı Asya Kıtası’ndan Avrupa’ya doğal gaz taşıyacak olan ve hattın en önemli ayağını Türkiye’nin oluşturduğu Nabucco Projesi için atılan ilk adımda İran krizi yaşandı.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan projeye İran’ın da katılabileceğini açıklarken, ABD Yönetimi’nin Avrasya Enerji Kaynakları Özel Temsilcisi Richard Morningstar “İran katılımcı olamaz” dedi. Nabucco Doğalgaz Boru Hattı Projesi Hükümetlerarası Anlaşması imzalandı. Ankara Rixos Otel’de düzenlenen törende, anlaşmaya Türkiye adına Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Avusturya Başbakanı Werner Faymann, Bulgaristan Başbakanı Sergei Stanishev, Macaristan Başbakanı Gordon Bajnai, Romanya Başbakanı Emil Boc imza koydu. AB Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso ile 5 ülkenin Başbakanı, daha sonra ortak bildiriye imza attı.  

PROJE BİR RÜYA DEĞİL 

İmza töreninde konuşan Başbakan Erdoğan,  bu proje ile tarihi bir anın yaşandığın söyledi. Bazı çevrelerin Nabucco Projesi’ni bir rüya olarak adlandırmaya devam ettiğini belirten Erdoğan, “Ancak unutmayalım ki zamanında Bakü-Tiflis-Ceyhan Projesi de rüya olarak yorumlanmıştı. İnanıyorum ki Nabucco Projesi de bu olumsuz yorumları boşa çıkaracak ve bir başarı hikayesi olarak ülkelerimizin hizmetine planlandığı zamanda sunulacaktır” diye konuştu. Azerbaycan, Türkmenistan Irak ve Mısır gibi ülkelerin Avrupa enerji güvenliği denklemine katılmalarını temenni ettiğini ifade eden Erdoğan, “Şartlar elverdiğinde İran gazının da Nabucco Boru Hattı üzerinden Avrupa’ya ihraç edilmesini arzu ediyoruz. Aynı şekilde Rus gazının da bir gün Nabucco vasıtasıyla Avrupa piyasalarına sunulmasının mümkün olacağına inanıyoruz. Esasen, Katar’ın da ülkemizde tesis edilecek bir sıvılaştırılmış doğal gaz terminali vasıtasıyla Nabucco Projesi’nde ciddi bir rol üstlenebilmesi mümkündür” dedi.   

ABD TAHRAN’A SOĞUK 

Nabucco Zirvesi’ne katılan ABD Yönetimi’nin Avrasya Enerji Kaynakları Özel Temsilcisi Richard Morningstar ise İran’ın projeye katılmasını istemediklerini söyledi. İran’ın Nabucco’ya gaz sağlaması olasılığına ilişkin bir soruyu yanıtlayan Morningstar “İran’ın katılması gereğine inanmıyoruz. İran’dan nükleer programı konusunda olumlu bir yanıt alamadık. Tahran’ın tutumunu değiştirmesi halinde, İran ile enerji alanında işbirliği yapabiliriz” diye konuştu.   

RUSYA’YA YEŞİL IŞIK 

ABD Yönetiminin Temsilcisi Morningstar, bir başka soru üzerine Rusya’nın, Nabucco projesine gaz sağlamak konusunda teklif verebileceğini ifade ederken “Rusya’nın bir partner olarak katkı bulunmasını istiyoruz” dedi. Morningstar, Türkiye’nin gaz ihtiyaçlarının bulunduğunu belirterek Nabucco’dan Türkiye’ye ne kadar gaz sağlanacağına ilişkin müzakerelerin olması gerektiğini belirterek “Bu meseleler, çözümlenmeli” dedi.  ABD Kongresi’nin ağır toplarından ve Nabucco projesinin büyük destekçisi Senatör Richard Lugar da, Rusya’nın projeye rebaket koşullarında, bir iş ortağı olarak gaz sağlayabileceğini de söyledi. Öte yandan, ABD Dışişleri Bakanlığı’nın Avrupa ve Avrasya’dan sorumlu  Müsteşarı Matt Bryza da Nabucco Projesi’yle  ilgili yaptığı değerlendirmede, İran’ın Nabucco Projesi’nde tedarikçi olmasına sıcak bakmadıklarını söyledi. Bryza, “Biz ABD olarak AB’nin Hazar doğalgazıyla enerji kaynaklarını çeşitlendirmesi için Nabucco prjesini destekliyoruz, İran gazıyla çeşitlendirmesi için değil” dedi. 

BARROSSO: GARANTİSİ AVRUPA BİRLİĞİ 

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso, Nabucco Doğal Gaz Boru Hattı Projesi Hükümetlerarası Anlaşması’nın imza töreninde yaptığı konuşmada, Nabucco’ya gaz sağlayacak olan ülkelerin AB alım garantisinde olacağını söyledi. AB’nin enerji güvenliği çerçevesinde önemli bir adım atıldığını belirten Barroso, bu projenin sadece Avrupa’nın enerji güvenliği açısından değil Türkiye ile diğer ilgili ülkelerin AB ile ilişkileri açısından da tarihi bir gün olduğunu söyledi. İlk başlarda bu proje için “ilerlemeyeceği” yönünde görüşler olduğunu hatırlatan Barroso, ancak bu projenin hiç kimsenin vazgeçemeyeceği bir proje olduğu görüşünde olduğunu ifade etti. Barroso, bundan sonraki aşamada proje çerçevesinde kapasite kontratlarının yıl sonuna kadar tamamlanmasını öngördüklerini ifade etti.  Anlaşmanın ardından ortak bildiriye, Türkiye, Avusturya, Bulgaristan, Macaristan ve Romanya Başbakanları ile AB Komisyonu Başkanı Barroso imza koydu.  

RUSYA’DAN KATILAN OLMADI 

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan tarafından davet edilmelerine rağmen ne Türkmenistan, ne de Rusya, Ankara’daki Nabucco Zirvesi’ne heyet gönderdi. İmza törenine, Gürcistan Cumhurbaşkanı Mikheil Saakashvili, Romanya Başbakanı Emil Boc, Avusturya Başbakanı Werner Faymann, Bulgaristan Başbakanı Sergei Stanishev, Macaristan Başbakanı Gordon Bajnai ve Irak Başbakanı Nuri El-Maliki ile AB Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso katıldı.  

MEDYADAN YOĞUN İLGİ 

Törende ayrıca, ABD Avrasya Enerji Özel Temsilcisi Büyükelçi Richard Morningstar ve Senato Dış İlişkiler Komitesi Cumhuriyetçi Parti Grubu Başkanı Senatör Richard G. Lugar, bakanlar, Nabucco Uluslararası Şirketi, Avrupa Yatırım Banktası ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası’ndan heyetler de hazır bulundu. Çok sayıda yerli ve yabancı gazetecinin takip ettiği zirve için 100’ü yabancı yaklaşık 330 basın mensubu akredite oldu. 

TAHRAN: EKONOMİK DEĞİL 

İran Milli Petrol Şirketi’nde yatırımdan sorumlu Başkan Yardımcısı Hüccetüllah Ganimifard, 3 bin 300 kilometrelik boru inşası ve 8 milyar euroluk yatırım yapılacak Nabucco Projesi’nin, İran doğal gazı olmadan ekonomik olmayacağını savundu. Mehr haber ajansının bildirdiğine göre Ganimifard, Avrupa’daki hiçbir yetkilinin İran doğal gazına yönelik yaptırım uygulamak için görüş bildirmediğini ifade ederek, “Nabucco boru hattının ekonomik olması için uzun dönemli doğal gaz temini gereklidir. Avrupalılar hiçbir zaman İran doğal gazından vazgeçemezler” dedi. 

15 BİN VATANDAŞA İŞ İMKANI SAĞLAYACAK 

Avrupa doğal gaz açığının bir miktarının Türkiye üzerinden geçecek boru hatları yoluyla karşılanması amacıyla yürütülen proje, Bulgaristan üzerinden Romanya ve Macaristan’ı izleyerek Avusturya’ya ulaşacak. Doğal gaz boru hattının inşasına 2011 yılında başlanması öngörülüyor. İlk gazın 2014’te pompalanması beklenen projede, ilk etapta 8-10 milyar metreküplük bir gaz akışı sağlanması planlanıyor. Yıllar itibariyle yıllık taşıma kapasitesinin 31 milyar metreküpe çıkarılması amaçlanıyor. Proje öngörüsüne göre, boru hattı güzergahının yaklaşık 3 bin 300 kilometre olacak ve bunun 2 bin kilometresi Türkiye’de yer alacak. Yüzde 60’ı Türkiye’den geçecek Nabucco Projesinin toplam maliyeti yaklaşık 8 milyar euroyu bulacak. Türkiye’de yaklaşık 4,8 milyar euroluk yatırım  yapılacak. Bu yatırımla 15 bin kişiye istihdam sağlanacak. 

EN İYİ SEÇENEK 

Projenin hayata geçmesiyle Türkiye bir yandan AB için en önemli transit ülkelerden biri haline gelecek, bir yandan da yüzde 60’ı aşan Rus doğal gazına bağımlığına karşı ciddi bir alternatif oluşturacak. Nabucco konsorsiyumunda BOTAŞ’ın yanısıra Macaristan’dan MOL, Romanya’dan Transgaz, Bulgaristan’dan Bulgargaz, Avusturya’dan OMV ve Almanya’dan RWE enerji şirketleri yer alıyor. Avrupa açısından Nabucco, enerji güvenliğinin artırılması için en iyi seçenek. Zira, birden fazla ülkeden Nabucco’ya doğal gaz pompalanması öngörülüyor. Böylece tek başına hiçbir ülke Nabucco’yu kontrol edemeyecek. 

(Yeniçağ)

Dikkat! Yazılan yorumlar hiçbir şekilde sitenin görüş ve düşüncelerini yansıtmamaktadır. Yorumlar, yazan kişiyi bağlayıcı niteliktedir.